Przetrwanie kryzysu
Samokojenie za pomocą pięciu zmysłów
Ukojenie przez zmysły: dajesz sobie troskę, spokój i pocieszenie zamiast dokładać napięcia.
W skrócie
Zapytaj: co mnie teraz uspokoi, co da mi trochę komfortu? Wybierz jeden zmysł i daj sobie prosty, kojący bodziec przez dwie minuty.
Kiedy użyć
- Emocje są wysokie, ale potrzebujesz łagodnej regulacji zamiast kolejnego impulsu.
- Czujesz odcięcie, pustkę, samotność, przeciążenie albo brak dobrych doświadczeń.
- Chcesz zmniejszyć podatność na emocjonalny umysł przez prostą, uważną troskę o siebie.
- Potrzebujesz zapytać: co mnie uspokaja, co mnie koi?
Uwagi
- Wybieraj bodźce dobre dla ciała. Unikaj skrajnej temperatury, bólu i ryzyka.
- Rób to uważnie. Nie chodzi o zalanie się bodźcami, tylko o jeden lub kilka sygnałów: teraz mogę dać sobie trochę troski.
- Jeśli bodźce nasilają panikę lub dysocjację, wróć do prostszego uziemienia: stopy na podłodze, opis pokoju.
Kroki
- 1
Zadaj pytanie
Co mnie uspokaja, co mnie koi, co daje mi choć trochę komfortu?
- 2
Wybierz zmysły
Zacznij od jednego: wzroku, słuchu, dotyku, smaku albo zapachu. Jeśli możesz, zaangażuj więcej niż jeden zmysł naraz, bo często daje to mocniejszy efekt ukojenia.
- 3
Daj sobie kojące bodźce
Wybierz to, co faktycznie cię uspokaja: miękkie światło, spokojny dźwięk, świeżą pościel, koc, herbatę, ciepły posiłek, perfumy, olejek albo świeże pranie.
- 4
Rób to bardzo uważnie
Przez chwilę skup całą uwagę na bodźcu: temperaturze, zapachu, fakturze, smaku, kolorze albo dźwięku. Jeśli odpływasz myślami, łagodnie wróć do zmysłu.
- 5
Nazwij troskę
Powiedz w myślach prostą rzecz: 'to jest moment troski' albo 'mogę dać sobie trochę spokoju'.
Przykłady
- Wzrok: miękkie światło, roślina, zdjęcie miejsca, które kojarzy się ze spokojem.
- Słuch: znana playlista, szum deszczu, cisza w słuchawkach albo jeden spokojny głos.
- Dotyk: świeża pościel, koc, krem do rąk, ciepły kubek, czysta koszulka albo ciężar kołdry.
- Smak: ciepły posiłek, herbata, mięta, owoc, kwaśny cukierek albo kilka uważnych łyków wody.
- Zapach: perfumy, olejek, kawa, mydło, pranie, świeże powietrze albo przyprawa, którą lubisz.
- Pudełko do samokojenia: trzymaj pod ręką kilka kojących rzeczy albo przypominajek, żeby w kryzysie nie szukać ich od zera.
Materiały pomocnicze
#14 Samokojenie za pomocą pięciu zmysłów
#10.3 Praktyka uważności: skanowanie ciała
Powiązane
Następne przydatne umiejętności
TIPP
Sekwencja technik dla ciała na bardzo wysokie pobudzenie, gdy emocje są tak silne, że trudno myśleć i użyć innych umiejętności.
IMPROVE
Umiejętność poprawiania chwili w kryzysie: problem może nadal istnieć, ale tę jedną chwilę można uczynić trochę bardziej znośną.
ACCEPTS
Celowe odwrócenie uwagi, gdy problemu nie da się teraz rozwiązać ani mu zapobiec, a trzeba przetrwać bez pogarszania sytuacji.
Uważność CO
Trzy sposoby używania uwagi w DBT: obserwuj to, co się dzieje, opisz to faktami albo wejdź całkowicie w bieżące doświadczenie.