Przetrwanie kryzysu
STOP
Hamulec awaryjny, gdy silne emocje pchają do impulsu, który może pogorszyć sytuację.
W skrócie
Zatrzymaj ciało. Odsuń się od bodźca. Zauważ ciało, myśli i impuls. Wybierz jeden krok, który pomoże i nie pogorszy sprawy.
Akronim
S - Stop (zatrzymaj się)
Zastygnij na moment. Zatrzymaj ciało, dłonie, usta i automatyczny ruch w stronę impulsu.
T - Take a step back (krok w tył)
Odsuń się fizycznie albo mentalnie: odłóż telefon, wyjdź z pokoju, usiądź albo przenieś uwagę z problemu na oddech.
O - Observe (obserwuj)
Użyj uważności CO. Zauważ, co dzieje się w ciele, w myślach, w emocjach i wokół ciebie.
P - Proceed mindfully (działaj uważnie)
Przypomnij sobie cel. Wybierz jeden krok, który może pomóc i nie pogorszy sytuacji.
Kiedy użyć
- Chcesz odpisać, krzyknąć, uciec, kupić, zadzwonić albo zrobić coś natychmiast.
- Czujesz presję, że decyzja musi zapaść teraz.
- Wiesz, że poprzednie impulsy po takim stanie robiły szkody.
Uwagi
- Jeśli grozi bezpośrednie niebezpieczeństwo, najpierw zadbaj o fizyczne bezpieczeństwo.
- STOP nie wymaga zatrzymania myśli. Chodzi o zatrzymanie automatycznego działania.
- STOP nie rozwiązuje problemu. Kupuje czas, żeby emocje choć trochę opadły i żeby wybrać lepszy następny krok.
Kroki
- 1
Zastygnij na moment
Powiedz w głowie: stop. Opuść ręce, przestań pisać, nie wysyłaj, nie wychodź, nie rób kolejnego automatycznego ruchu.
- 2
Zrób krok w tył
Cofnij się od bodźca: odłóż telefon ekranem w dół, odejdź kawałek, usiądź albo daj sobie minutę bez odpowiedzi.
- 3
Rozejrzyj się po sytuacji
Co dzieje się w ciele? Jakie myśli lecą przez głowę? Co naprawdę widać i słychać? Jaki impuls próbuje przejąć ster?
- 4
Wybierz jeden skuteczny ruch
Zapytaj: jaki jest mój cel, co poprawi sytuację, a co ją pogorszy? Zrób tylko następny krok.
Przykłady
- Zamiast wysłać ostrą wiadomość: zapisz ją w notatniku i ustaw timer na 20 minut.
- Zamiast wyjść trzaskając drzwiami: powiedz 'potrzebuję przerwy, wrócę za kwadrans'.
- Zamiast natychmiast podjąć decyzję: zapytaj 'czy to musi być dziś, czy może jutro rano?'.
- Zamiast kliknąć 'kup teraz' pod wpływem napięcia: zamknij koszyk i wróć do niego po przerwie.
- Zamiast zadzwonić pod wpływem emocji: zapisz, co chcesz powiedzieć, i wróć do tego za 10 minut.
- W panice: zatrzymaj ciało, oprzyj stopy o podłogę i dopiero potem wybierz kolejny ruch.
Materiały pomocnicze
#11 Umiejętności przetrwania kryzysu: wprowadzenie + STOP
Powiązane
Następne przydatne umiejętności
TIPP
Sekwencja technik dla ciała na bardzo wysokie pobudzenie, gdy emocje są tak silne, że trudno myśleć i użyć innych umiejętności.
Uważność CO
Trzy sposoby używania uwagi w DBT: obserwuj to, co się dzieje, opisz to faktami albo wejdź całkowicie w bieżące doświadczenie.
Argumenty za/przeciw
Szybkie porównanie: co zyskasz i stracisz, jeśli pójdziesz za impulsem albo jeśli się przed nim powstrzymasz.
Mądry umysł
Fundamentalna umiejętność wracania do wewnętrznej mądrości, w której emocje, fakty i intuicja pracują razem.
Sprawdzanie faktów
Oddzielanie faktów od interpretacji, żeby dobrać właściwą reakcję do emocji.